प्रा. विजय नवले,करिअरतज्ज्ञ
विजेशिवाय जीवन हे कल्पनेपलीकडचे आहे. विजेची निर्मिती अनेक प्रकारांनी होते. वीजनिर्मिती, वीजवहन, विजेचे प्राथमिक वितरण, शेवटच्या घटकापर्यंत वीजवाटप ही सर्व कामे ऊर्जेसंदर्भातील यंत्रणेची आहे. इथे प्रामुख्याने इलेक्ट्रिकल इंजिनीअरचा सहभाग महत्त्वाचा आहे. इलेक्ट्रिकल पॉवर स्टेशनच्या डिझाइनपासून इलेक्ट्रिकल वस्तूंच्या डिझाइनपर्यंत आणि संशोधनापासून मेंटेनन्सपर्यंतच्या अत्यंत महत्त्वपूर्ण कामात इलेक्ट्रिकल इंजिनीअर कायम ‘ऑन मोड’वर असतो. बीई/बीटेक इलेक्ट्रिकल इंजिनीअरिंग ही इलेक्ट्रिकल इंजिनिअरसाठीची पारंपरिक पदवी आहे.
कालावधी व पात्रता
बीई/बीटेक इलेक्ट्रिकल इंजिनीअरिंग हा पदवी अभ्यासक्रम बारावी सायन्सनंतर चार वर्षांचा आहे. डिप्लोमा इलेक्ट्रिकल इंजिनीअरिंग नंतरदेखील थेट द्वितीय वर्षात प्रवेश करून तीन वर्षांमध्ये पदवी पूर्ण करता येते. बारावी सायन्समध्ये फिजिक्स, केमिस्ट्री, मॅथेमॅटिक्स हे विषय घेऊन बोर्डाच्या परीक्षेत या पीसीएम ग्रुपमध्ये ४५% (४०% मागासवर्गीय प्रवर्गांसाठी) गुण असावेत. पीसीएम मार्कांचा हा निकष पूर्ण होत नसेल, तर केमिस्ट्रीऐवजी अन्य (व्होकेशनल) विषयांचे मार्क्स विचारात घेता येतात. पीसीएम ग्रुपमध्ये एमएचटी सीईटी प्रवेश परीक्षेमध्ये शून्यापेक्षा अधिक पर्सेन्टाइल असावे. मेरिटसाठी सीईटीच्या/ जेईई मेनच्या गुणांचा विचार केला जातो.
स्वरूप
चार वर्षांच्या अभ्यासक्रमात आठ सेमिस्टर असतात. दैनंदिन वेळापत्रकात थेअरी लेक्चरसोबतच प्रॅक्टिकल्स असतात. सातत्याने असाइन्मेंट्स कराव्या लागतात. प्रत्यक्ष इलेक्ट्रिकल संबंधित कामाचा अनुभव घेता येतो. इलेक्ट्रिकल डिझाइनच्या कामासंदर्भात प्रात्यक्षिके करावी लागतात. इंडस्ट्रियल व्हिजिट्सद्वारे इलेक्ट्रिकल अभियांत्रिकी कामाचे साक्षात स्वरूप पाहण्याची संधी मिळते. विद्युतशक्तीनिर्मिती, वहन, वितरण, मेंटेनन्स याचे प्रत्यक्ष कामकाज पाहण्याचा अनुभव विद्यार्थ्यांना येतो. चार वर्षांच्या शेवटी प्रोजेक्ट वर्क असते. यामध्ये एखाद्या तांत्रिकी संकल्पनेवर प्रतिकृती किंवा उपयुक्त रचना मॉडेल स्वरूपात किंवा चलत स्वरूपात करता येते. इंटर्नशिप करण्याची संधी मिळाली, तर इलेक्ट्रिकल इंजिनीअरिंग कंपनीमध्ये प्रत्यक्ष कामाचा अनुभव मिळू शकतो.
अभ्यासले जाणारे विषय
इलेक्ट्रिकल इंजिनिअरिंगमध्ये डिजिटल सीस्टिम्स, इलेक्ट्रिकल मशीन्स, इलेक्ट्रिकल सर्किट्स, इलेक्ट्रिकल मेजरमेंट्स, इन्स्ट्रुमेंटेशन, मायक्रोप्रोसेसर्स, ॲनालॉग कम्युनिकेशन, कंट्रोल इंजीनिअरिंग, इलेक्ट्रॉनिक सर्किट्स, डिजिटल कम्युनिकेशन, ट्रान्समिशन लाइन्स, पॉवर सीस्टिम, इलेक्ट्रिकल ड्राइव्ह अँड कंट्रोल आदी विषय अभ्यासावे लागतात.
उच्च शिक्षण
पॉवर सिस्टीम, व्हीएलएसआय डिझाईन, सिग्नल प्रोसेसिंग, एम्बेडेड सीस्टिम आदी विविध स्पेशलायजेशनमध्ये गेटची परीक्षा देऊन एमई/एमटेकसारखे उच्च शिक्षण घेता येते. ते शक्य नसल्यास या संदर्भातील पोस्ट ग्रॅज्युएट/ॲडव्हान्सड डिप्लोमा कोर्सेसदेखील उपलब्ध असतात. परदेशात जाऊन एमएस करता येईल.
शासकीय क्षेत्र
भेल, पॉवर ग्रीड, एनटीपीसी, एनपी-सीआयएल, सीआयएल, सेल, गेल, एचसीएल, ओएनजीसी, इंडियन रेल्वे, डीआरडीओ, इस्रो आदी शासकीय आस्थापनांमध्ये ज्युनिअर इंजिनीअर, ग्रॅज्युएट अप्रेन्टिस, जीईटी, असिस्टंट मॅनेजर आदी पदांवर निवड होऊ शकते. केंद्र व राज्य शासनाच्या विविध विभागांत नोकरीसाठीच्या संधी असतात. स्थानिक स्वराज्य संस्थांमध्येसुद्धा इलेक्ट्रिकल इंजिनीअर हे पद उपलब्ध असते. स्पर्धा-परीक्षांच्या माध्यमातून वरिष्ठ पदांवर नियुक्त्या होतात. यूपीएससीद्वारे आयएएस-आयपीएससह अन्य विविध नागरी सेवा, आयईएस (इंडियन इंजिनिअरिंग सर्व्हिसेस), डिफेन्समधील सीडीएस, एमपीएससीद्वारे राज्य सेवा आणि तांत्रिकी सेवांसाठीच्या संधी मिळतात.
पुढील स्कोप
विजेची उपलब्धता हा विषय कायमच आपल्या सर्वांच्या गरजेचा असणार आहे. वीज असेल, तर हे आधुनिक जग चालू राहील. ऊर्जानिर्मितीमध्ये अजूनही अनेक संशोधनाच्या गोष्टी घडणे अपेक्षित आहे. भारतासारख्या खंडप्राय देशात जिथे सौरशक्ती ज्यास्त प्रमाणात उपलब्ध आहे, तिथे सोलर एनर्जी हा विषय मोठे बदल घडवू शकेल आणि त्यातील पुढील काम नक्कीच आशादायी असेल.अन्य पर्यायांचा सुद्धा विचार आगामी काळात होईल. विजेच्या निर्मितीपासून सुरक्षिततेपर्यंत आणि प्रॉडक्ट्सपर्यंत होऊ शकणाऱ्या प्रवासात इलेक्ट्रिकल क्षेत्रात मन लावून काम करणाऱ्यांना चांगल्या संधी मिळतील.
------------------------------------------------------------------------------------
Admission Guidance 2024: WhatsApp https://wa.me/917720025900
Get real-time alerts and all the news on your phone with the all-new VidyarthiMitra app. Download from Google Play
Aptitude Test | Career Counselling | Option From Filling | Admission Assistance |
Call 77200 25900 or 77200 81400
11th Admissions (FYJC) & DTE Cut-off | Cutoffs 2024 |
We bring you the fastest and relevant notifications on Bank, Railways, and Govt Jobs. Stay Connected
Join us on WhatsApp https://wa.me/917720025900
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Get free Educational & jobs alert on WhatsApp OR Telegram(https://t.me/VidyarthiMitra) Save this mobile number (77200 25900) on your phone as VidyarthiMitra.org and send WHATSAPP message (Your Name, City & Interest)
--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
'विद्यार्थी मित्र' जॉईन करा आणि मिळवा न्यूज, नोकरी, शासकीय व निमशासकीय नोकऱ्यांच्या जाहिराती व माहिती अगदी विनामूल्य ते ही आपल्या व्हॉटस्अॅपवर किंवा* *टेलेग्राम (https://t.me/VidyarthiMitra) हा मोबाईल नं. सेव्ह करून आपले <नाव>
RRB NTPC Recruitment 2024 Notification To Be Released
NABARD Recruitment 2024
RBI Grade B Admit Card 2024 Out
IBPS RRB Clerk, PO Result 2024 Date And Time To Be Announced Soon
Apple India Job : महिलांना देणार 70 टक्के प्राधान्य
Indian Bank: बँकेत नोकरी मिळवण्याची मोठी संधी
BEML Recruitment 2024
Navi Mumbai MNC Recruitment 2024:
SSC GD Constable Recruitment 2025
महाराष्ट्रातील तरुणांना जर्मनीत नोकरीची सुवर्णसंधी!
ICSI CS Executive and Professional programme result for June 2024
Sangli MNC Recruitment 2024
Punjab Police Constable Result 2024
IBPS PO, SO 2024: Last Chance To Apply
BMC Recruitment 2024
India Post GDS Result 2024: 1st Merit List Released
IBPS PO 2024 Registration Window Closes Tomorrow
GAIL India Recruitment 2024: गेलमध्ये 391 जागांसाठी भरती
नोकरीची संधी: ‘आयटीबीपी’मधील संधी
नोकरीची संधी: इंडियन ऑइल कॉर्पोरेशन लिमिटेडमधील संधी
PMC Recruitment - मेगा भरती
RRC NR Recruitment 2024
KVK Solapur Recruitment 2024
MNC Jalgaon Recruitment 2024
IBPS Clerk Admit Card 2024 Released
IOCL Recruitment 2024
राज्यात शिक्षकांची १८ हजार पदे रिक्त
Railway Jobs : 10वी पास तरुणांना सरकारी नोकरीची संधी
IBPS SO 2024 Notification Released
IBPS PO 2024: Registration Process For 4455 Posts Begins
NADP Nagpur Recruitment 2024
NABARD Recruitment 2024
IBPS RRB Clerk Admit Card 2024
RBI Recruitment 2024
RRB JE Recruitment 2024
Anganwadi Recruitment 2024
NABARD Grade A Recruitment 2024
RRB JE Recruitment 2024
CA - सारथी संस्थेमार्फत प्रशिक्षण उपक्रम
SBI Recruitment For Sportspersons
MADC Recruitment 2024
SSC CGL Registration 2024 Process To End Today
HPSC PGT Recruitment 2024
IBPS RRB PO Admit Card 2024 Out
IOCL Recruitment 2024
Southern Railway Apprentice Recruitment 2024
IOCL Recruitment 2024
टाटा मेमोरियल सेंटरमध्ये डॉक्टर पदासाठी भरती
ICAR Recruitment 2024
NHM Wardha Recruitment 2024
SBI SO Recruitment 2024
हिंदुस्तान पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन लिमिटेडमध्ये नोकरीची संधी
इन्फोसिसमध्ये होणार फ्रेशर्स आयटी इंजिनिअर्सची मोठी भरती
राष्ट्रीय केमिकल्स अँड फर्टिलायझर लिमिटेडमधील संधी
सी.एन.सी. नोकरीचा सहज पर्याय
India Post GDS Recruitment 2024
Mumbai University Recruitment 2024
Agniveer Yojana : अग्निवीरांना सरकारकडून दिलासा
Navodaya Vidyalaya Pune Jobs 2024
RRB TC Bharti 2024
Maharashtra Govt Job 2024
HAL Recruitment 2024
SBI Recruitment 2024
CA Result 2024 Date
ITBP Head Constable Recruitment 2024
India Post GDS Bharti 2024
फायर सेफ्टी क्षेत्रातील अभ्यासक्रम अन् करियरच्या संधी
TISS Mumbai recruitment 2024
IBPS Clerk Recruitment 2024
BOB Recruitment 2024
Mumbai University recruitment 2024
Deccan Education Society Jobs 2024
नोकरीची संधी : बँक नोट पेपर मिल इंडिया प्रा.लि.मधील संधी
IBPS RRB CRP 2024 Registration Date Extended
IIM Mumbai recruitment 2024
ICSI CSEET Admit Card 2024
IBPS RRB CRP Registration 2024
IBPS RRB XIII 2024 Registration Process Ends Tomorrow
Central Bank of India Recruitment 2024
IDBI Recruitment 2024
BOB Recruitment 2024
Central Bank of India Recruitment 2024
SSC CHSL 2024 Tier I Admit Cards Released For Central
ICAI CA Inter, Final Results 2024
BEL Recruitment 2024
ONGC Recruitment 2024
Assistant Loco Pilots Recruitments
नोकरीची संधी: हेवी वेहिकल्स फॅक्टरीमधील संधी
IT Recruitment : आयटी क्षेत्रात नवोदितांना मोठी संधी
Central Bank Vacancy 2024
BECIL Recruitment 2024
IAF Recruitment 2024